Nie każde żądanie banku ma tę samą podstawę
Kapitał, wynagrodzenie i odsetki — trzy różne kwestie
Po upadku umowy z powodu nieuczciwych postanowień trzeba rozliczyć świadczenia stron. Obrona nie polega na założeniu, że bank nie może żądać niczego, lecz na sprawdzeniu, co rzeczywiście pozostaje do rozliczenia i na jakich zasadach.
Zwrot wypłaconego kapitału
Sprawdzamy kwotę faktycznie udostępnioną, historię spłat, wcześniejsze zwroty i oświadczenia. W wyroku C-396/24 TSUE zakwestionował żądanie całej nominalnej kwoty bez uwzględnienia spłat i kwoty pozostałej do rozliczenia. To nie oznacza jednak, że każda suma wpłat automatycznie zamyka proces.
Wyrok C-396/24 z 19 czerwca 2025 r., pkt 44 i sentencja.
Wynagrodzenie i waloryzacja
C-520/21 wyklucza rekompensatę banku ponad kapitał i ustawowe odsetki za opóźnienie w opisanym przez TSUE zakresie. C-488/23 dotyczy niedopuszczalności sądowej waloryzacji kapitału. Sama zmiana nazwy opłaty nie zastępuje oceny jej rzeczywistej podstawy.
Wyrok C-520/21 z 15 czerwca 2023 r. i postanowienie C-488/23 z 12 stycznia 2024 r.
Ustawowe odsetki za opóźnienie
To odrębne żądanie od wynagrodzenia za korzystanie z kapitału. Analizujemy wymagalność, treść i doręczenie wezwania, okres naliczania oraz wpływ rozliczenia. Nie zakładamy ani automatycznej zasadności całej kwoty odsetek, ani tego, że korzystny wyrok usuwa je w każdej sytuacji.
Kodeks cywilny, art. 455 i 481. Znaczenie mają również aktualne orzeczenia i układ procesowy opisany niżej.
Potrącenie i koszty procesu
Suma wpłaconych rat to punkt wyjścia do rozliczenia, a nie gotowe oświadczenie o potrąceniu. Sprawdzamy wierzytelności każdej osoby, ich wymagalność, treść oświadczenia i dowód doręczenia. Osobnej oceny wymagają terminy i dopuszczalność zarzutu procesowego oraz koszty.
Kodeks cywilny, art. 498–499; Kodeks postępowania cywilnego, art. 203¹.