Dla każdego rodzica priorytetem powinno być dobro dziecka, dlatego gdy małżonkowie decydują się zakończyć wspólne pożycie, najlepszym rozwiązaniem, przede wszystkim dla dziecka, jest osiągnięcie porozumienia w kwestiach dotyczących potomka, aby małoletni w jak najmniejszym stopniu odczuł rozstanie rodziców. Sytuacja jednakże już na wstępie się komplikuje, gdy np. małżonka wraz z dzieckiem postanawia zamieszkać u nowego partnera, lecz sprawa rozwodowa dopiero się zaczyna. W takich przypadkach ojciec nierzadko zostaje praktycznie z dnia na dzień pozbawiony kontaktu z dzieckiem, dlatego by kontakt ten został przywrócony i by trwał on również po orzeczeniu rozwodu, w toku postępowania rozwodowego należy przedsięwziąć odpowiednie kroki.

W wyroku orzekającym rozwód sąd zobowiązany jest rozstrzygnąć o władzy rodzicielskiej nad wspólnym małoletnim dzieckiem obojga małżonków i kontaktach rodziców z dzieckiem, a także orzeka, w jakiej wysokości każdy z małżonków jest obowiązany do ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania dziecka. Jeżeli rodzice w sprawach dotyczących dziecka osiągnęli porozumienie, wówczas sąd uwzględnia wypracowane przez rodziców wspólne stanowisko o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem po rozwodzie, jeżeli jest ono oczywiście zgodne z dobrem dziecka. Jeśli jednak brak jest konsensusu, sąd decyduje o sprawach dotyczących dziecka po przeprowadzeniu postępowania.

W toku procesu rozwodowego ojciec pozbawiony kontaktu z dzieckiem może więc wnosić o to, aby sąd ustalił miejsce zamieszkania dziecka właśnie u niego, jednocześnie domagając się ograniczenia lub pozbawienia władzy rodzicielskiej matki dziecka oraz może zaproponować w jaki sposób i z jaką częstotliwością matka może widywać się z dzieckiem. W przypadku, gdy dziecko ma zamieszkiwać z ojcem, określić również należy wysokość alimentów od matki dla dziecka. Bardzo często jednakże, w szczególności, gdy dziecko jest małe, ojciec nie domaga się, aby dziecko na stałe z nim mieszkało, gdyż zdaje sobie sprawę, że nie będzie to korzystne dla małoletniego, który na tym etapie rozwoju jest silniej związany z matką, dlatego w takim przypadku ojciec powinien żądać ustalenia prawa do utrzymywania kontaktów z małoletnim.

Jak zostało powyżej zasygnalizowane, w przypadku, gdy rodzice nie porozumieli się co do wykonywania władzy rodzicielskiej, o sposobie jej wspólnego wykonywania i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem rozstrzyga sąd, przy czym sąd uwzględnia wówczas prawo dziecka do wychowania przez oboje rodziców. Sąd może jednakże powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka, jeżeli dobro dziecka za tym przemawia, zatem główną okolicznością, którą sąd bierze pod uwagę rozstrzygając o władzy rodzicielskiej jest dobro dziecka.

Przy wyborze jednego z rodziców jako tego, który będzie wykonywał władzę rodzicielską w pełnym zakresie, sąd musi mieć na uwadze kwalifikacje podmiotowe obojga rodziców, w tym także ich zdolności wychowawcze. Stosownie do tego należy każdorazowo ocenić, który z nich daje lepszą gwarancję wychowania dziecka na prawego człowieka i obywatela oraz który z rodziców ma możność osobistego wykonywania pieczy nad dzieckiem. W orzecznictwie podkreśla się, że należy też mieć na uwadze wzajemny dotychczasowy stosunek rodziców do siebie i do dziecka, a także, jako okoliczność ujemną, czy jeden z rodziców nie wpaja dziecku uczucia niechęci lub nienawiści do drugiego i jego otoczenia. Dla władzy rodzicielskiej nie ma natomiast rozstrzygającego znaczenia sama przez się wina rodziców w spowodowaniu ich rozłączenia, chyba że stanowi ona wyraz także nienależytego wykonywania władzy rodzicielskiej. Orzekając o władzy rodzicielskiej należy również mieć na uwadze cechy dziecka, a więc jego wiek i płeć.

Niezależnie od władzy rodzicielskiej rodzice oraz ich dziecko mają prawo i obowiązek utrzymywania ze sobą kontaktów. Kontakty z dzieckiem obejmują w szczególności przebywanie z dzieckiem (odwiedziny, spotkania, zabieranie dziecka poza miejsce jego stałego pobytu) i bezpośrednie porozumiewanie się, utrzymywanie korespondencji, korzystanie z innych środków porozumiewania się na odległość, w tym ze środków komunikacji elektronicznej. W sytuacji, w której dziecko stale przebywa u jednego z rodziców, sposób utrzymywania kontaktów z dzieckiem przez drugiego z rodziców rodzice określają wspólnie. Fakt stałego przebywania dziecka u jednego z nich nie sprawia, że tylko ten z rodziców może sam decydować o sposobie utrzymywania kontaktów z drugim z rodziców.

Powinni czynić to wspólnie, kierując się dobrem dziecka. Tak więc sposób kontaktów i ich częstotliwość powinny zostać przez rodziców uzależnione od tego, które z tych kontaktów będą najlepiej służyły dobru dziecka. Jeżeli więc np. dziecko, pomimo że stale przebywa z jednym z rodziców, jest silnie uczuciowo związane z drugim z nich i oczekuje z nim kontaktów oraz nie wpływają one np. demoralizująco na dziecko, ale służą jego prawidłowemu wychowaniu, to rodzice powinni ten fakt uwzględnić i ustalić np., że kontakty będą polegały na jak najczęstszym przebywaniu z dzieckiem.

Rodzice powinni w tej mierze dziecko wysłuchać. Jego opinia o tym, czy chce się spotykać z drugim z rodziców, jak często, czy jest zadowolone z kontaktów, czy ich oczekuje, powinna rodzicom posłużyć do wspólnego ustalenia kontaktów z dzieckiem zgodnych z jego dobrem. W razie braku porozumienia co do kontaktów rozstrzyga sąd, kierując się oczywiście wskazanymi powyżej okolicznościami, rodzic starający się o ustalenie kontaktów z dzieckiem powinien więc na wszystkie te okoliczności zwrócić podczas postępowania uwagę. Istotne jest, że na zgodne żądanie rodziców sąd w wyroku rozwodowym nie orzeka o utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem, jeśli jednakże rodzic boi się, że kontakt z dzieckiem będzie mu utrudniany, wówczas powinien domagać się, aby sąd rozstrzygnięcie w tej kwestii zawarł w wyroku, gdyż w razie nierealizowania ustalonych kontaktów, rodzic ten ma większe możliwości ich egzekucji.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *