Santander Bank Polska SA, który wcześniej funkcjonował jako Bank Zachodni WBK SA, również oferował swoim klientom kredyty odnoszące się do franka szwajcarskiego, i tak jak w przypadku banków konkurencyjnych, w umowach kredytowych tego banku także zawarte zostały zapisy niezgodne z prawem, które są teraz skutecznie w sądach kwestionowane. Umowy kredytowe banku Santander to najczęściej kredyty indeksowane, w umowach tych bez większych trudności można więc znaleźć niedozwolone klauzule walutowe, co jednak istotne, wiele takich umów zostało w ostatnim czasie unieważnionych.

Co można zrobić z kredytem frankowym w Banku Santander (BZ WBK)

Do tej pory przyjmowało się, że w przypadku kredytu indeksowanego kredytobiorcy mogą w sądzie dochodzić odfrankowienia zawartej umowy, czyli usunięcia z umowy niedozwolonych postanowień odnoszących się do waluty obcej.

Po takim zabiegu kredyt we frankach stawał się kredytem złotówkowym oprocentowanym stawką LIBOR, umowa kredytowa dalej więc obowiązywała i była wykonywana. Po wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE wydanym w polskiej sprawie frankowej podejście to nieco się zmieniło, gdyż Trybunał nie tylko dopuścił możliwość unieważnienia umowy o kredyt indeksowany, lecz również decyzyjność w tym względzie przyznał kredytobiorcy.

Czy da się unieważnić kredyt frankowy w banku BZ WBK ( BANK SANTANDER ) ?

Trybunał stwierdził bowiem, że jeżeli istnieją podstawy do unieważnienia umowy kredytowej i kredytobiorca chce, aby zawarty kontrakt przestał istnieć, to sąd powinien taką umowę unieważnić. Zdarzało się bowiem wcześniej, że sądy odstępowały od unieważnienia umowy kredytowej wskazując, że odfrankowienie jest korzystniejsze dla kredytobiorcy, nie pytając tak naprawdę kredytobiorcy o zdanie, wyrok Trybunału rozstrzygnął jednak tę kwestię i decyzyjność w tym względzie przyznał kredytobiorcy. Orzeczenie Trybunału rozwiało więc wszelkie wątpliwości jak z kredytami indeksowanymi należy postępować, co oczywiście znajduje odzwierciedlenie w wydawanych obecnie wyrokach sądowych.

Informacje o tym jak wyglądają spory z bankiem BZ WBK zawarliśmy we wpisie KREDYT CHF BZ WBK przegrywa – Umowa (Kredyt Banku) nieważna.

Korzystne wyroki frankowiczów w sprawach BZ WBK ( SANTANDER )

Korzystny wyrok SN IV CSK 13/19

Niewiele ponad miesiąc po orzeczeniu TSUE, wyrok dotyczący kredytów frankowych wydał Sąd Najwyższy, który wyrok Trybunału doskonale zaimplementował. W orzeczeniu z dnia 7 listopada 2019 r., sygn. akt: IV CSK 13/19, Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu drugiej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, a co ciekawe, zarówno sąd pierwszej, jak i drugiej instancji, powództwo kredytobiorców oddaliły.

W pierwszej instancji stanowisko w sprawie zajął Sąd Okręgowy, który stwierdził, że kwestionowane przez kredytobiorców postanowienia aneksów w zakresie konwersji na CHF nie podlegają ocenie przy zastosowaniu art. 3851 § 1 k.c., gdyż zostały uzgodnione indywidualnie z powodami.

Powyższe twierdzenie Sąd wysnuł z faktu, że to kredytobiorcy wnioskowali o kredyt w CHF, zaś celem zawarcia aneksów było właśnie przewalutowanie kredytów, co oznacza, że ta kwestia została uzgodniona z nimi indywidualnie. Ponadto, w chwili przewalutowania powodowie posiadali inne kredyty dewizowe, zatem zdaniem Sądu, posiadali doświadczenie w wykonywaniu takich umów i z racji wykonywanego zawodu posiadali znajomość mechanizmów rynku walutowego, a co za tym idzie – świadomość ryzyka kursowego.

Sąd Okręgowy stwierdził również, wbrew twierdzeniom powodów, że zawarte przez nich umowy są umowami o kredyt dewizowy, co wynika z aneksów, a nie umowami o kredyt indeksowany do kursu CHF. Sąd pierwszej instancji przyjął, że powodowie w świadomy sposób podjęli decyzję o przewalutowaniu kredytów oraz że rozumieli naturę umowy o kredyt dewizowy i związane z tym ryzyko walutowe. Powodowie wiedzieli także, że kursy dewiz stosowane przez pozwanego zawierają spread walutowy.

Ponadto w ocenie Sądu nie można uznać postanowień zawartych w aneksach za niedozwolone w części odsyłającej do tej Tabeli, jeżeli powodowie, mając możliwość zakupu CHF w dowolnym miejscu i spłaty rat kredytów w tej walucie, świadomie rezygnowali z takiej możliwości. Odnosząc się do twierdzenia kredytobiorców, że kwestionowane postanowienia są podobnej treści, jak klauzule wpisane do rejestru klauzul niedozwolonych, Sąd Okręgowy wskazał, że wpisanie konkretnych postanowień umownych do tego rejestru nie oznacza, że są one wyłączone z obrotu prawnego i z mocy prawa stają się nieważne bądź bezskuteczne.

Sąd Okręgowy stwierdził również, że nawet uznanie za bezskuteczne postanowień aneksów w zakresie, w jakim odsyłają do Tabeli, nie oznaczałoby, że bezskuteczne są także postanowienia nakazujące przeliczanie rat kapitałowo-odsetkowych. Klauzula indeksująca do CHF sama w sobie nie ma charakteru abuzywnego. Od wskazanego wyroku apelację wnieśli kredytobiorcy, jednakże apelacja również została oddalona, Sąd Apelacyjny uznał, że ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Okręgowy są prawidłowe, a zatem przyjął je za własne. Kredytobiorcom nie pozostało zatem nic innego jak wnieść skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego.

Jak zostało powyżej wskazane, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i skierował sprawę do ponownego rozpatrzenia, co wynikało z następujących ustaleń. Przede wszystkim Sąd Najwyższy zgodził się z kredytobiorcami, że sądy niższych instancji błędnie przyjęły iż kwestionowane przez kredytobiorców postanowienia zostały uzgodnione z nimi indywidualnie. Z art. 3851 § 3 k.c. wynika domniemanie, że jeżeli przedsiębiorca posługuje się wzorcem umowy, z którego przejmuje postanowienia, te postanowienia nie zostają indywidualnie z konsumentem uzgodnione.

Co istotne, zgodnie z § 4 tego artykułu ciężar dowodu obalenia domniemania w niniejszej sprawie spoczywa na przedsiębiorcy posługującym się konkretnym wzorcem. Analogiczny wniosek wynika z art. 3 ust. 2 zd. 1 i 3 dyrektywy 93/13.

W przedmiotowej sprawie bezsporne było, że aneksy stanowiły wzorzec umowy, lub zostały z takiego wzorca zaczerpnięte, jednakże to na pozwanym banku spoczywał ciężar dowodowy, że doszło do indywidualnego ustalenia postanowień aneksów, czemu bank uchybił.

W ocenie Sądu Najwyższego „nie budziło wątpliwości, że powołana klauzula przewalutowania spełnia powyższe przesłanki uznania jej za niedozwolone. Przede wszystkim nie zostało określone w którym dniu kredyt zostanie przewalutowany ze złotowego na walutowy i według jakiego poziomu waluty, tj. w jakim stosunku waluty polskiej do waluty szwajcarskiej. Nie zostały również określone w tych postanowieniach zasady ustalania kursu waluty obcej stosowanego przez Bank (co było niezbędne do przewalutowania), nie wskazano, na jakiej podstawie będzie ustalana wysokość rat uiszczanych przez powodów. Tak naprawdę zasady przewalutowania jednostronnie określał Bank. Tego typu postanowienie kształtuje prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, w rażący sposób naruszając jego interesy. Te okoliczności przesądzały o oczywistej abuzywności spornych postanowień. Dostrzeżenie tych nieprawidłowości było równoznaczne ze stwierdzeniem, że ich skutkiem była oczywista niezgodność wyroku Sądu Okręgowego z art. 3851 § 1 zd. 1 k.c., także w związku z art. 3 ust. 1 zd. 1 dyrektywy 93/13. W niniejszej sprawie Sądy I i II instancji w ogóle nie wzięły pod uwagę tej dyrektywy, która w wyraźny sposób wskazuje kiedy postanowienie umowne powinno zostać uznane za niedozwolone (nieuczciwe – zgodnie z nomenklaturą zastosowaną w dyrektywie).”

Sąd Najwyższy dopuściła zatem dwie możliwości. Po pierwsze, jeśli Sąd orzekający uzna, że oba aneksy są ważne w pozostałej części (po wyeliminowaniu z nich tylko postanowień abuzywnych), to wówczas należałoby uznać, iż mamy do czynienia z kredytem złotowym z oprocentowaniem LIBOR. Po drugie, gdyby uznać aneksy w całości za nieważne, doszłoby do powrotu do stanu sprzed zawarcia tychże aneksów, czyli kredytów złotowych z oprocentowaniem WIBOR. Sąd Najwyższy pozostawił tę kwestię do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu, albowiem nie podlegała ona badaniu. W konsekwencji, będzie to miało wpływ na ustalenie wysokości kwot, których zwrotu kredytobiorcy mogą żądać od pozwanego Banku.

Korzystny wyrok I C 685/19

Korzystny dla kredytobiorców wyrok przeciwko bankowi Santander wydał również niedawno, bo 4 lutego 2020 r., Sąd Okręgowy w Słupsku (sygn. akt: I C 685/19), w którym to Sąd uznał, że zawarta w umowie kredytowej klauzula waloryzacyjna stanowi postanowienie niedozwolone.

Wniosek o rażącym zachwianiu równowagi stron Sąd wysunął z faktu, iż istota klauzuli waloryzacyjnej sprowadzała się do odniesienia do kursu waluty obcej bez jakiegokolwiek ograniczenia ryzyka kursowego, wprowadzał „jednokierunkowy” charakter waloryzacji, posłużenie się jako miernikiem nie wartościami rynkowymi, lecz niejasnymi, nieprecyzyjnymi i dowolnie interpretowanymi przez Bank parametrami.

Sąd stwierdził nieważność przedmiotowej umowy, gdyż umowa nie może być wykonywana po wyeliminowaniu klauzul abuzywnych, zaś zastosowana klauzula waloryzacyjna sprzeczna jest z naturą kredytu bankowego, istotą waloryzacji, a ponadto naruszała zasady współżycia społecznego, jako niedająca się pogodzić ze społecznym poczuciem sprawiedliwości oraz ekwiwalentności świadczeń a także dobrymi obyczajami w stosunkach z konsumentami. Z tych względów omawiane postanowienia umowne pozostawały w sprzeczności z obowiązującymi przepisami prawa bankowego, Kodeksu cywilnego oraz dyrektywą unijną.

 

VIDEO PORADNIK UNIEWAŻNIENIE KREDYTU FRANKOWEGO

ODFRANKOWIENIE UMOWY KREDYTU – KREDYT WE FRANKACH POZEW

UNIEWAŻNIENIE UMOWY FRANKOWEJ CZY ODFRANKOWIENIE

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *